Wat gebeurt er als patiënten in de huisartsenzorg ZELF hun urgentie mogen bepalen?

Wat gebeurt er als patiënten in de huisartsenzorg ZELF hun urgentie mogen bepalen?

Ongeveer de helft van de hulpvragen op de HAP heeft urgentieniveau U4 of U5.

Dit zijn klachten die medisch gezien zouden kunnen wachten tot het spreekuur van de eigen huisarts of met zelfzorg op te lossen zijn.

Van de mensen die op eigen initiatief naar de SEH gaan, doet circa de helft dat onterecht, 174.000 onnodige bezoeken per jaar.

78% van de dienstdoende huisartsen geeft aan dat te veel niet-acute patiënten de werkdruk op de HAP veroorzaken.

Kort gezegd: patiënten bepalen al grotendeels zelf hun urgentie.

En het systeem piept en kraakt hierdoor.

Wat is dan het gevolg? Een domino-effect (die nu al gaande is)

1. Triage wordt een gevecht.

De triagist moet de patiënt eerst overtuigen dat de klacht niet urgent is, soms zelfs voordat ze de triage kan uitvoeren. Gesprekken worden langer. Agressie neemt toe. De echte spoedpatiënt wacht.

2. Wachttijden lopen op voor wie het echt nodig heeft.

Als U4- en U5-patiënten de HAP bezetten, schuiven U1- en U2-patiënten, levensgevaarlijke situaties, op in de wachtrij. Dat is wat er dagelijks gebeurt.

3. Werkdruk escaleert

In 2024 ervoer 78% van de huisartsenpraktijken een hoge werkdruk bij huisartsen en 72% bij doktersassistenten. 60% had een patiëntenstop. Niet-urgente patiënten buiten kantoortijden zijn direct een extra last voor een systeem.

4. Personeel haakt af

Triagisten en assistenten die elke dienst moeten uitleggen waarom iemand morgen naar de eigen huisarts moet, raken gedemoraliseerd. Het verloop stijgt. De kennis verdwijnt. De tekorten groeien.

5. De kosten stijgen door

Een bezoek aan de HAP valt onder de basisverzekering, voor de patiënt gratis, voor het systeem niet. Een SEH-bezoek kost de zorgverzekeraar honderden euro’s per contact.

Als 174.000 SEH-bezoeken per jaar onterecht zijn, gaat het al snel over tientallen miljoenen euro’s aan vermijdbare zorgkosten, direct betaald via stijgende zorgpremies.

Wat zijn dan wel eventuele oplossingen?

NIET een eigen bijdrage voor de HAP, dan blijven ook de echte spoedpatiënten weg.

Wellicht wel:

• Structurele voorlichting aan patiënten over urgentie en doel van de spoedposten?
• Standaard zelftriage voor het bellen met de HAP?
• Meer capaciteit in de dagpraktijk zodat mensen niet naar de HAP hoeven?

In hoeverre ervaren jullie dit probleem dat patienten vinden dat hun klacht ALTIJD spoed betreft?

Welke oplossingen voeren jullie al door met wel/geen succes?

Bronnen:

• H&W / Nivel
• Radboudumc
• Nivel Arbeidsmarktcijfers
• Nivel HAP-jaarcijfers
• Zorgvisie / LHV-enquête

Groetjes, Vinaij

PS: Bekijk direct wat jouw collega's in het huisartsenvak hebben geantwoord via de volgende link: https://www.linkedin.com/in/vinaijsewradj/